لحظاتي باقرآن

آيه:(1-5)

وَ النَّازِعَاتِ غَرْقاً 
وَ النَّاشِطَاتِ نَشْطاً 
وَ السَّابِحَاتِ سَبْحاً 
فَالسَّابِقَاتِ سَبْقاً 
فَالْمُدَبِّرَاتِ أَمْراً

ترجمه:

سوگند به فرشتگانى كه جان (كافران) را به سختى مى‏ گيرند. 
سوگند به فرشتگانى كه جان (مؤمنان) را به آسانى و نشاط مى‏ گيرند. 
سوگند به فرشتگانى كه (در انجام فرمان الهى) به سرعت شناورند.
 و (در انجام مأموريّت) بر يكديگر سبقت گيرند. 
و امور (بندگان) را تدبير كنند.

نکته ها:

«نزع» به معناى جدا كردن با كندن و كشيدن است. «غرق» و «اغراق» به معناى شدت است. «نشط» به معناى گشودن گره است و نشاط يعنى آنكه عقده ‏هاى روحى باز شوند. بر خلاف بعضى انسان‏ها كه نمازشان با كسالت و انفاقشان با كراهت است، فرشتگان الهى در انجام مأموريّت‏ها با نشاط هستند. «ناشط» به كسى گويند كه كارى را با رغبت انجام مى‏ دهد. همچنين اين كلمه، در مورد كسى كه سطل آب را از چاه بيرون مى‏ كشد، گفته مى‏ شود، گويا فرشتگان جان مؤمنان را به آرامى بيرون مى‏ كشند.
«نازعات» و «ناشطات» در واقع دو وصف براى طايفه‏اى از فرشتگان است و چون كلمه «طائفة» مؤنث است اين صفات نيز مؤنث آمده است. 
«سابحات» از «سبح» به معناى حركت سريع در آب يا هواست. اشاره به اينكه فرشتگان در انجام مأموريّت‏هاى الهى سريع و چابك هستند.
به فرموده حضرت على‏ (عليه السلام) ، فرشتگان با آرامى و رفاقت جان مؤمنين را مى‏ گيرند. «يقبضون ارواح المومنين يسلّونها سلاً رفيقا»
سوگند خداوند به فرشتگان، هم نشانه اهميّت و جايگاه فرشتگان در نظام هستى است و هم اهميّت امرى كه برايش سوگند ياد شده است.
ممكن است پنج صفتى كه در اين آيات آمده، براى پنج گروه فرشته باشد و ممكن است براى يك گروه باشد، به اين معنا كه به محض صدور فرمان از جا كنده و با نشاط پيگيرى و با سرعت حركت مى ‏كنند و از يكديگر سبقت مى‏ گيرند تا فرمان را مدبّرانه انجام دهند.

پيام ها:

 1- هر كس دل بسته ‏تر به ماديات باشد، دل كندنش از آن سخت‏ تر خواهد بود. «والنازعات غرقا»
 2- لحظه مرگ، آغاز پاداش و كيفر است. «غرقا، نشطا»
 3- هر دسته از فرشتگان مأمور كارى مخصوص‏ اند.«النازعات، الناشطات، السابحات»
 4- نشاط داشتن در انجام مأموريّت يك ارزش است. «والناشطات نشطا»
 5 - تمام هستى ميدان كار فرشتگان است. «والسابحات سبحاً»
 6- فرشتگان در انجام مأموريّت الهى بر يكديگر سبقت مى‏ گيرند. «فالسابقات»
 7- فرشتگان، كار خود را به نحو احسن انجام مى‏ دهند. «غرقا، نشطاً، سبحاً، سبقاً»
 8 - با اينكه تدبير هستى با خداست: «يدبّر الامر»(12) ولى خداوند به فرشتگان نيز اجازه تدبير داده است. «فالمدبّرات امرا»
 9- فرشتگان در اداره و تدبير مهارت لازم را دارند. «فالمدبّرات امرا»
 10- تدبير و مديريّت امور، نيازمند نشاط و سبقت و چابكى است. «الناشطات، السابحات، السابقات، المدبّرات»
 11- نظام هستى تصادف نيست، بر اساس تدبير است. «فالمدبّرات...»
 12- تدبير ارزشى است كه به خاطر آن مى ‏توان سوگند ياد كرد. «فالمدبّرات امراً»

(تفسير نور)